terug

Fotografie op het IDFA

Schermafbeelding 2013-11-08 om 12.29.56Van 20 november tot en met 1 december wordt in Amsterdam de 26e IDFA, het International Documentary Festival Amsterdam, gehouden. Film en fotografie zijn als broer en zus, twee bloedverwanten sinds hun geboorte.
Het is dan ook niet vreemd dat er op het IDFA documentaires zijn te zien over fotografen, en dat een fotograaf naar aanleiding van een documentaire vertelt over beeld. Die fotograaf is Hans Aarsman. Op 22 november houdt hij  een lezing over ‘Dust Breeding’.
Op 26 november is er de premiere van ‘Foto-Eddy’, een film over fotograaf Eddy de Jongh, gemaakt door zijn zoon David.

Hans Aarsman over ‘Dust Breeding’

Bij de tenlasteleggingen van het Joegoslavië-tribunaal wordt veel gebruikgemaakt van foto- en filmmateriaal. Amateurvideo’s, luchtfoto’s, forensische fotografie, satelliet-opnames van plekken waar de oorlogsmisdaden zijn gepleegd. Experts moeten als getuige-deskundigen de sporen van de genocide duiden.
In haar documentaire Dust Breeding (België, 2013, 47 min) laat Sarah Vanagt zien hoe een van de belangrijkste verdachten Radovan Karadžić (zijn proces loopt nog steeds) telkens weer twijfel weet te zaaien over wat er te zien is op luchtfoto’s van massagraven en op foto’s van opgegraven slachtoffers. Hoe goed kijken de getuige-deskundigen? Hoe goed kijkt Karadžić? Hans Aarsman houdt de foto’s die in het tribunaal gebruikt worden onder de loep.
Vrijdag 22 november, 15.00 uur, De Kleine Komedie

Premiere van ‘Foto Eddy’ van David de Jongh

Fotograaf Eddy de Jongh (1920-2002) verwierf in de jaren zeventig en tachtig bekendheid met zijn onopgesmukte portretten van vele prominenten. Vrij Nederland publiceerde zijn foto’s bij de interviews van Bibeb, het NOS Journaal toonde zijn portretten achter de nieuwslezer.

Eddy de Jongh met fototoestel, een Leica met visoflex.
Eddy de Jongh met fototoestel, een Leica met visoflex.

In Foto-Eddy laat zijn zoon David zien hoe zijn vader, die als enige van zijn joods gezin de Tweede Wereldoorlog overleefde, zich dankzij de fotografie staande wist te houden. Terwijl zijn leven werd overschaduwd door conflicten, faillissementen, verbroken relaties en verslavingen, creëerde hij in zijn werk een wereld vol humor, avontuur en schoonheid.
In ‘Foto Eddy’ start David de Jongh een fotografische zoektocht naar zijn vader, aan de hand van diens indrukwekkende oeuvre. Als kind keek David tegen zijn vader Eddy op, reizend langs bekende Nederlanders, die gefotografeerd moesten worden.
Later ontstond er afstand en meer aandacht voor de schaduwzijde van zijn vaders bestaan. Die kwam getraumatiseerd uit de oorlog en leidde een avontuurlijk leven vol vrouwen, valium en drank. In deze film leiden foto’s ons langs vrienden, vrouwen, kinderen en collega’s van Eddy en bieden de fotoreportage bovendien een blik op het naoorlogse Nederland.
Een collage van portretten van Eddy de Jongh
Een collage van portretten van Eddy de Jongh

Foto-Eddy draait in de IDFA competitie voor Nederlandse documentaires. Première IDFA: di 26 nov, 20.15 uur, Tuschinski 2.
Bekijk de trailer van de documentaire hier.
 

Moving Stills – Kadir van Lohuizen van Tinus Kramer (Nederland)

Fotograaf Kadir van Lohuizen reist de wereld over op zoek naar verhalen van mensen die om verschillende redenen hun geboortegrond verlieten. Zijn foto’s vertellen verhalen die blijven liggen nadat de grote nieuwscorporaties zijn vertrokken. Zo ging hij in El Salvador op eigen risico een levensgevaarlijke gevangenis binnen waar zelfs de bewakers niet in durfden.
In Oost-Congo ging hij in 1997 emotioneel onderuit nadat hij ontdekte dat de wagons van de trein waarop hij reisde vol zaten met lijken en halfdode mensen. In Moving Stills ontmoeten we Van Lohuizen aan het eind van een lange reis langs de PanAmerican, vanuit het zuidelijkste puntje van Chili, naar het noorden van Alaska. Hier heeft hij zijn zinnen gezet op het fotograferen van verboden terrein: de olievelden, en de werkers die er van alle windstreken naar toe komen om te werken.
Aan de andere kant van de wereld leidt de opwarmign van de aarde hem naar een eiland bij Papoea Nieuw-Guinea, waar de zeewaterstijging inmiddels voor klimaatvluchtelingen heeft gezorgd. Moving Stills toont de dagelijkse praktijk van deze gedreven fotojournalist, voor wie journalistiek pure noodzaak is. Van Lohuizen wil met zijn foto’s, video’s en audio een tegenwicht bieden aan de commerciële nieuwsmedia door vergeten conflicten en rampen onder de aandacht te brengen.

Impressions of Time van Nina Hedenius (Zweden)

In dit poëtische filmessay werpt Nina Hedenius een aantal fundamentele vragen op: Waar kom ik vandaan? Waar gaan wij, als samenleving en als menselijk soort, naar toe? Wat is de zin van ons bestaan? Wat is tijd eigenlijk? Die vragen vormen het uitgangspunt van een onderzoek waarvoor Hedenius rijkelijk put uit en reflecteert op haar eigen bijna een halve eeuw omspannende filmoeuvre.
In dat oeuvre heeft ze het dagelijks leven op alle banale en verheven momenten vastgelegd: de geboorte van een kind, het vieren van kerstmis, het wachten op een onvermijdelijke dood, maar ook een kind dat voorgelezen wordt en het dweilen van de vloer. Aan de hand van die uit het verleden afkomstige fragmenten probeert ze de huidige tijd te duiden. Daartoe maakt ze veelvuldig gebruik van tegenstellingen die ze aaneen smeedt tot een dwars door de tijd snijdende beeldenreeks. De stilte van een huis in de schemering wordt versneden met anonieme straatgezichten.
De rurale wereld uit films als The Old Man in the Cottage (1996) en Way of Nature (2008) wordt geplaatst tegenover de hectiek van de moderne tijd. Het sobere leven van de oude boer contrasteert schril met het hedendaags hyperconsumentisme. We zijn steeds meer gericht op de buitenkant, zo vertelt een voice-over, en dat gaat ten koste van inhoud en substantie.

Monk with a Camera van Guido Santi (VS)

Nicholas Vreeland is de zoon van een diplomaat en de kleinzoon van Diana Vreeland, hoofdredacteur van Vogue in de jaren zestig. Een icoon van mode, fotografie, en perfectionisme. Iets wat kleine Nicky als vanzelfsprekend overnam, opgroeiend in een wereld van uiterlijke perfectie en glamour. Hij werd fotograaf en was een toegewijde dandy, zoals zijn stiefbroer hem omschrijft. Totdat hij het boeddhisme en Khyongla Rato Rinpoche leert kennen, oprichter van het Tibet Center in New York City.
Als op een dag Nicholas’ camera’s, lenzen en ander fotomateriaal gestolen worden, ziet hij het als een teken: hij wordt monnik, en moet daarvoor het klooster in. Nu, decennia later, heeft dat klooster meer huisvesting en een nieuwe tempel nodig. Nicky stort zich nog een keer in zijn oude wereld van de fotografie en krijgt daardoor onvoorzien een rol toebedeeld in het politieke spel rondom de boeddhistische staat Tibet.
Zoals zijn zwager Ptolemy Thompkins het zegt: “Als iemand een scenario zou schrijven over hoe de kleinzoon van Diana Vreeland boeddhist wordt en nee zegt tegen alles wat nep en oppervlakkig is, dan denk ik dat degene die het leest zou zeggen: ‘Dat ligt te veel voor de hand’. Maar dat is wel wat er gebeurde”.
Meer informatie over het IDFA hier.
 


Bekijk ook deze items