terug

‘Fotograferende amateurs bedreiging fotojournalistiek’

De helft van de fotojournalisten ziet fotograferende amateurs als serieuze concurrentie. Dit blijkt uit het onderzoek dat de NVJ /NVF (Nederlandse Vereniging van Journalisten/Nederlandse Vereniging van Fotojournalisten) heeft laten doen naar de huidige positie van de fotojournalistiek in ons land.

Fotojournalisten merken vooral dat lokale, regionale en online redacties de afgelopen jaren meer gebruik zijn gaan maken van amateurbeelden en schrijvende journalisten die foto’s maken bij hun eigen artikelen. Hier lijkt de toekomst niet aan de gespecialiseerde fotojournalist, maar aan de ‘allrounder’ die breed inzetbaar is: iemand die kan schrijven, fotograferen en video maken.

Een voorbeeld van dit veranderende speelveld voor fotojournalisten: vroeger maakte een regionale krant een fotopagina over Koninginnedag met foto’s van een professionele fotojournalist, tegenwoordig roept de redactie lezers op om foto’s in te sturen.

De amateurfotograaf aan het werk
De helft van de fotojournalisten ziet fotograferende amateurs als serieuze concurrentie.

Freelance
Bijna alle fotojournalisten in Nederland werken freelance; minder dan 10 procent heeft een vast dienstverband bij een krant of tijdschrift. Redacties zeggen bij voorkeur te werken met een vaste groep freelancers die een specialisatie hebben (bijvoorbeeld politiek, sport, economie) en gegarandeerd hoge kwaliteit leveren. Dit geldt vooral voor de landelijke, gedrukte media die stuk voor stuk zeggen zich te willen onderscheiden met goede fotografie. Niet-professioneel beeld zien zij niet als een serieus alternatief, met uitzondering van unieke beelden van rampen en ongelukken.

Twee trends
Er zijn dus twee belangrijke trends te constateren in de fotojournalistiek. Aan de ene kant de behoefte bij redacties aan gespecialiseerde fotografen die op hun terrein topkwaliteit leveren, waarmee een medium zich beeldbepalend kan onderscheiden van concurrenten. Aan de andere kant de trend om te besparen op fotografie en lezers te betrekken bij de krant, wat leidt tot het gebruik van amateurfoto’s en schrijvende journalisten die zelf een foto bij hun stuk maken.

Onderzoek
Het onderzoek is uitgevoerd door prof. drs. Frits Gierstberg (bijzonder hoogleraar fotografie aan de Erasmus Universiteit Rotterdam) en dr. Alexander Pleijter (specialist journalistiek en nieuwe media aan de Universiteit Leiden). De gegevens zijn verzameld met een online enquête onder fotojournalisten, interviews met fotojournalisten en interviews met beeldredacties van kranten en tijdschriften.