terug

Een mooi vak

We documentairen onszelf suf. We zwermen over de wereld om leed in verre landen vast te leggen. We volgen langdurig probleemgezinnen of probleemjongeren, soms jarenlang, om met de camera hun intiemste momenten vast te leggen. Omdat het ergens wel spannend is om te doen. Omdat het onderwerpen zijn waar fotografie zich als medium goed voor leent. En omdat wereldverbeteren nog altijd diep in onze Nederlandse domineesgenen zit verankerd. Idealisme en de camera. Het levert veel mooi werk op. En weinig geld. Kranten en tijdschriften waren jarenlang de motor waarop het documentairecircuit draaide. Maar de gedrukte media hebben het moeilijk. Bij de digitale media kan bijna alles worden gepubliceerd, op blogs die de hele wereld overgaan, zolang je als fotograaf genoegen neemt met enkel naamsvermelding. Maar van bekendheid kan je niet leven. Veel fotografen zoeken daarom hun heil bij het fotograferen in opdracht van bijvoorbeeld NGO’s. In Pakhuis de Zwijger werd een hele avond gewijd aan de vraag of dat wel kon. Of daarmee de onafhankelijkheid en de integriteit van de fotograaf niet werd verkwanseld, met het in opdracht van belanghebbende partijen fotograferen van zielige kindertjes. Alsof de fotograaf betaald zou worden met dertig zilverlingen.. Wat bleek? Een organisatie als War Child betaalt helemaal niets! Als fotograaf mag je soms mee, en dan wordt er wel ergens een matrasje geregeld. Dat is het. War Child wil namelijk zuiver omgaan met geld dat ze ophalen en niets aan de strijkstok laten hangen. Zei de meneer van deze organisatie, die overigens zelf keurig zijn salaris krijgt. Dat het slecht gaat wijten we aan de recessie, de nieuwkomers, de opleidingen, de digitale camera die alles te makkelijk maakt. Maar gek genoeg gaat het met een aantal fotografen helemaal niet slecht. Het zijn vooral de fotografen die goed ondernemen, die hard werken aan constante kwaliteit en die uitstekend netwerken en dichtbij hun klanten staan. Helaas is ondernemen iets dat op opleidingen nauwelijks wordt bijgebracht en waar fotografen die ‘zij-instromen’ vanuit een andere baan ook geen idee van hebben. Te vaak nemen ze genoegen met een appel en een ei en leveren ze tegenwoordig steeds vaker ook nog ‘rechtenvrij’. We verkwanselen ons werk dat we met zoveel passie gemaakt hebben. Terwijl we aan een aannemer nooit zullen vragen of ze de verbouwing willen doen voor naamsvermelding, of gratis consumpties, nemen we daar als fotografen soms wel genoegen mee. Laten we ophouden met klagen en ons vak echt serieus gaan nemen. Als vak. De fotografie verdient het. En daar mag je best wat mee verdienen.